Backhand jest jednym z podstawowych uderzeń w tenisie, a dla wielu początkujących początkowo wydaje się mniej naturalny niż forehand.
Piłka znajduje się po przeciwnej stronie ciała niż dominująca ręka, dlatego trzeba odpowiednio wcześnie przygotować rakietę, obrócić tułów i ustawić się w taki sposób, aby stworzyć sobie przestrzeń do uderzenia.
Backhand można wykonywać jedną albo dwiema rękami.
Nie oznacza to jednak, że jeden wariant jest zawsze lepszy od drugiego.
Najważniejsze jest znalezienie rozwiązania, które pozwala uzyskać:
- stabilność,
- kontrolę,
- odpowiedni punkt kontaktu,
- płynność ruchu,
- regularność.
Jeżeli dopiero zaczynasz naukę tenisa, warto wcześniej przeczytać również poradnik Jak zacząć grać w tenisa?.
Co to jest backhand w tenisie?
Backhand to uderzenie wykonywane po przeciwnej stronie ciała niż forehand.
Dla osoby praworęcznej będzie to najczęściej piłka znajdująca się po lewej stronie ciała.
Dla osoby leworęcznej – po prawej.
Backhand może być wykonywany:
- jedną ręką,
- dwiema rękami.
Oba warianty są prawidłowe i oba można spotkać zarówno w tenisie amatorskim, jak i zawodowym.
Backhand jednoręczny czy oburęczny – co wybrać?
To jedno z najczęstszych pytań osób rozpoczynających naukę.
Nie istnieje odpowiedź odpowiednia dla każdego.
Wybór zależy między innymi od:
- warunków fizycznych,
- koordynacji,
- siły,
- zakresu ruchu,
- wcześniejszych doświadczeń,
- naturalności danego ruchu.
U wielu początkujących łatwiejszy do ustabilizowania okazuje się backhand oburęczny, ponieważ druga ręka daje dodatkową kontrolę nad rakietą.
Nie oznacza to jednak, że każdy powinien grać właśnie w ten sposób.
Backhand oburęczny – na czym polega?
W backhandzie oburęcznym obie dłonie pozostają na rakiecie podczas uderzenia.
Dla osoby praworęcznej prawa ręka znajduje się niżej na rączce, a lewa wyżej.
Druga ręka aktywnie uczestniczy w prowadzeniu rakiety.
Dzięki temu wielu początkujących łatwiej uzyskuje:
- stabilność,
- kontrolę kierunku,
- odpowiednią pozycję główki rakiety,
- pewność przy szybszych piłkach.
Backhand oburęczny jest obecnie bardzo popularnym rozwiązaniem.
Jakie zalety ma backhand oburęczny?
Najczęściej wymienia się:
Większą stabilność
Dwie ręce pomagają kontrolować rakietę podczas kontaktu z piłką.
Łatwiejszą kontrolę szybkiej piłki
Przy mocniejszych zagraniach przeciwnika dodatkowa ręka może pomagać ustabilizować uderzenie.
Mniejsze wymagania dotyczące siły jednej ręki
Ma to znaczenie szczególnie na początku nauki.
Stosunkowo łatwe generowanie powtarzalnego ruchu
Dla wielu osób backhand oburęczny szybko zaczyna być bardziej przewidywalny.
Nie oznacza to jednak, że sam fakt trzymania rakiety dwiema rękami rozwiąże problemy techniczne.
Nadal potrzebne są prawidłowe ustawienie i praca nóg.
Jakie ograniczenia ma backhand oburęczny?
Dwie ręce zmniejszają nieco naturalny zasięg.
Dlatego przy dalszych piłkach jeszcze większego znaczenia nabiera odpowiednio szybkie dojście nogami.
Backhand oburęczny wymaga również właściwej rotacji tułowia.
Jeżeli zawodnik pozostaje ustawiony przodem do siatki i próbuje wykonać cały ruch samymi rękami, uderzenie może stać się krótkie i napięte.
Backhand jednoręczny – na czym polega?
W backhandzie jednoręcznym w momencie właściwego uderzenia rakietę prowadzi jedna ręka.
Druga pomaga przede wszystkim podczas przygotowania.
Przed kontaktem z piłką ręce rozdzielają się, a dominująca ręka prowadzi rakietę przez strefę uderzenia.
Backhand jednoręczny wymaga dobrego:
- przygotowania,
- timingu,
- ustawienia,
- przestrzeni do uderzenia,
- stabilności.
Z tego względu dla części początkujących może być początkowo bardziej wymagający.
Jakie zalety ma backhand jednoręczny?
Może dawać między innymi:
Większy zasięg
Jedna ręka pozwala sięgnąć dalej do piłki.
Swobodę pracy rakiety
Ruch może być bardzo płynny i naturalny.
Łatwiejsze przejście do niektórych zagrań
Na przykład do backhandowego slice'a lub woleja jednoręcznego.
Dużą różnorodność techniczną
Jednoręczny backhand pozwala wykonywać różne warianty uderzeń.
Nie oznacza to jednak, że osoba początkująca powinna wybierać go wyłącznie ze względu na wygląd ruchu.
Co jest trudniejsze – backhand jednoręczny czy oburęczny?
Dla wielu początkujących backhand jednoręczny jest bardziej wymagający.
Potrzebuje zazwyczaj:
- wcześniejszego przygotowania,
- bardzo dobrego ustawienia,
- stabilnego punktu kontaktu,
- odpowiedniej siły i kontroli,
- dokładniejszego timingu.
Backhand oburęczny może szybciej dawać poczucie stabilności.
Ale nie jest to uniwersalna reguła.
Są osoby, którym od początku naturalniej wykonuje się backhand jednoręczny.
Dlatego wybór najlepiej oceniać podczas gry, a nie wyłącznie na podstawie teorii.
Backhand zaczyna się od przygotowania
Tak samo jak przy forehandzie, jednym z największych problemów początkujących jest zbyt późna reakcja.
Piłka odbija się od kortu, a dopiero później rozpoczyna się przygotowanie.
Wtedy czasu na ustawienie jest bardzo mało.
Lepsza kolejność wygląda tak:
rozpoznanie kierunku → skręt → dojście do piłki → ustawienie → uderzenie.
Jeżeli przygotujesz rakietę odpowiednio wcześnie, łatwiej skoncentrować się później na pracy nóg i kontakcie z piłką.
1. Pozycja gotowości
Przed uderzeniem rakieta powinna znajdować się przed ciałem.
Kolana są lekko ugięte, a pozycja pozwala szybko rozpocząć ruch zarówno w stronę forehandu, jak i backhandu.
Nie warto czekać na piłkę z rakietą opuszczoną przy nodze.
Im wcześniej jesteś gotowy do reakcji, tym więcej czasu pozostaje na właściwe przygotowanie.
2. Skręt barków
Kiedy rozpoznajesz backhand, jednym z pierwszych działań powinien być skręt tułowia.
Nie chodzi wyłącznie o odsunięcie rakiety za ciało.
Barki i tułów przygotowują się razem.
Przy backhandzie oburęcznym obie ręce pozostają na rakiecie.
Przy jednoręcznym druga ręka również pomaga prowadzić rakietę podczas fazy przygotowania.
3. Ustawienie nóg
Backhand wymaga odpowiedniej przestrzeni.
Jeżeli znajdziesz się zbyt blisko piłki, nie będziesz miał miejsca na swobodny ruch.
Jeżeli będziesz zbyt daleko, pojawi się konieczność sięgania rakietą.
Dlatego przed kontaktem często potrzebne są drobne kroki korygujące.
Nie wystarczy wykonać jeden duży krok i liczyć, że odległość będzie idealna.
4. Punkt kontaktu z piłką
Kontakt powinien nastąpić przed ciałem.
Dokładne miejsce zależy od wariantu backhandu.
Przy backhandzie jednoręcznym punkt kontaktu znajduje się zazwyczaj bardziej z przodu niż przy oburęcznym.
Najczęstszy problem początkującego to kontakt:
- zbyt późny,
- za blisko ciała,
- bez odpowiedniej przestrzeni.
Jeżeli piłka znajduje się już za wygodnym punktem kontaktu, bardzo trudno wykonać pełne i kontrolowane uderzenie.
5. Jak prowadzić rakietę?
Rakieta powinna płynnie przejść:
od przygotowania → do piłki → przez strefę kontaktu → do zakończenia.
Nie należy traktować piłki jak obiektu, który trzeba gwałtownie „uderzyć”.
Ruch powinien być ciągły.
Przy grze topspinowej główka rakiety porusza się również z niższego położenia do wyższego, pomagając nadać piłce rotację.
6. Zakończenie backhandu
Po kontakcie rakieta powinna kontynuować ruch.
Przy backhandzie oburęcznym
Obie ręce prowadzą rakietę dalej, a ciało naturalnie rotuje w stronę uderzenia.
Przy backhandzie jednoręcznym
Dominująca ręka kontynuuje ruch do przodu i w górę, podczas gdy druga ręka może pomagać zachować równowagę.
Nie warto zatrzymywać ruchu bezpośrednio po kontakcie.
7. Powrót po uderzeniu
Tak samo jak przy forehandzie, backhand nie kończy się w momencie, gdy piłka opuszcza rakietę.
Po uderzeniu trzeba ponownie:
- odzyskać równowagę,
- wrócić do odpowiedniej pozycji,
- ustawić rakietę,
- obserwować przeciwnika.
Jeżeli zostaniesz w miejscu, kolejna piłka może być znacznie trudniejsza do odebrania.
Jak mocno grać backhand na początku?
Nie warto od razu próbować uderzać maksymalnie mocno.
Najpierw powinna pojawić się:
kontrola → regularność → kierunek → tempo.
Backhand często jest mniej naturalny niż forehand, dlatego próba natychmiastowego zwiększania prędkości może powodować jeszcze więcej błędów.
Spokojniejsze tempo daje więcej czasu na naukę prawidłowego ruchu.
Dlaczego backhand trafia w siatkę?
Możliwych przyczyn jest kilka.
Najczęściej pojawiają się:
- późny kontakt,
- rakieta zbyt wysoko przed rozpoczęciem ruchu do piłki,
- brak miejsca na uderzenie,
- niewłaściwe ustawienie,
- zbyt krótki ruch,
- próba grania wyłącznie rękami.
Nie warto poprawiać problemu jednym uniwersalnym rozwiązaniem.
Najpierw trzeba zobaczyć, dlaczego piłka regularnie trafia w siatkę.
Dlaczego backhand leci w aut?
Przyczyną może być między innymi:
- zbyt otwarta rakieta,
- spóźniony kontakt,
- brak kontroli ruchu,
- złe ustawienie,
- próba nadmiernego przyspieszenia,
- niedostateczna rotacja przy mocniejszej piłce.
Pojedynczy aut jest normalną częścią gry.
Problem zaczyna się wtedy, kiedy ten sam błąd powtarza się bardzo często.
Czy backhand musi mieć topspin?
Nie.
Podstawowy backhand może być grany:
- bardziej płasko,
- z topspinem,
- jako slice.
Na początku nie trzeba jednak rozwijać wszystkich wariantów jednocześnie.
Najważniejsze jest nauczenie się jednego podstawowego uderzenia, które możesz wykonać regularnie.
Co to jest backhand slice?
Slice to uderzenie z rotacją wsteczną.
Rakieta przechodzi przez piłkę w inny sposób niż podczas topspinu.
Piłka po takim zagraniu zwykle leci niżej i zachowuje się inaczej po odbiciu.
Slice jest bardzo przydatnym elementem gry, szczególnie przy:
- niskich piłkach,
- obronie,
- zmianie tempa,
- dojściu do siatki.
Nie robiłbym jednak z niego głównego tematu pierwszych lekcji backhandu.
Najpierw warto opanować podstawowe uderzenie z głębi kortu.
Najczęstsze błędy przy backhandzie
Do typowych problemów należą:
- zbyt późne przygotowanie,
- brak skrętu tułowia,
- stanie zbyt blisko piłki,
- kontakt za ciałem,
- granie samymi rękami,
- brak pracy nóg,
- zatrzymywanie ruchu,
- zbyt szybka próba mocnego uderzania,
- pozostawanie w miejscu po zagraniu.
Wiele z tych problemów występuje również przy innych elementach gry.
Szerszą listę znajdziesz w poradniku 10 najczęstszych błędów początkujących tenisistów – i jak ich unikać.
Forehand i backhand – czego uczyć się najpierw?
Nie trzeba kończyć nauki jednego uderzenia, aby rozpocząć drugie.
Forehand i backhand powinny rozwijać się równolegle.
Podczas normalnej wymiany nie możesz przecież zdecydować, że przeciwnik będzie grał wyłącznie na Twoją mocniejszą stronę.
Na początku naturalne jest jednak, że jedno z uderzeń rozwija się szybciej.
Jeżeli chcesz dokładniej poznać drugą podstawową stronę gry, zobacz poradnik Forehand w tenisie – technika krok po kroku dla początkujących.
Czy można obiegać backhand i grać forehand?
Tak.
W tenisie często wykorzystuje się tzw. inside-out forehand, czyli obiegnięcie piłki znajdującej się po stronie backhandowej.
Nie oznacza to jednak, że początkujący powinien unikać nauki backhandu.
Jeżeli będziesz próbować obiegać każdą piłkę, przeciwnik łatwo wykorzysta pozostawioną przestrzeń.
Forehand może być mocniejszą stroną gry, ale stabilny backhand nadal jest bardzo ważny.
Jak ćwiczyć regularność backhandu?
Na początku bardzo dobrym celem jest liczba kontrolowanych powtórzeń.
Zamiast próbować wygrać punkt jak najmocniejszym zagraniem, spróbuj utrzymać:
3 backhandy → 5 → 10 → dłuższą wymianę.
Możesz też ćwiczyć konkretny kierunek:
- po przekątnej,
- w środek,
- wzdłuż linii.
Na początku najważniejsza jest jednak powtarzalność.
Czy backhand warto ćwiczyć częściej niż forehand?
Jeżeli jest wyraźnie słabszą stroną – może mieć sens poświęcenie mu większej ilości czasu.
Nie warto jednak całkowicie zaniedbywać forehandu.
Celem nie jest stworzenie dwóch identycznie mocnych uderzeń.
Ważniejsze jest, aby obie strony pozwalały Ci utrzymać wymianę.
Jeżeli przeciwnik wie, że każda piłka na backhand praktycznie kończy punkt, szybko zacznie świadomie grać właśnie tam.
Czy warto nagrywać backhand?
Tak.
Nagranie z boku lub zza kortu może pokazać:
- moment rozpoczęcia przygotowania,
- skręt barków,
- ustawienie nóg,
- odległość od piłki,
- punkt kontaktu,
- zakończenie ruchu.
Często zawodnikowi wydaje się, że kontaktuje piłkę odpowiednio wcześnie, podczas gdy nagranie pokazuje coś zupełnie innego.
Jak poprawiać backhand?
Nie próbuj zmieniać wszystkiego jednocześnie.
Jeżeli masz kilka problemów, ustal kolejność.
Przykładowo:
wcześniejsze przygotowanie → lepsza odległość → punkt kontaktu → zakończenie.
Dzięki temu łatwiej ocenić, czy konkretny element rzeczywiście się poprawił.
Czy trening indywidualny pomaga poprawić backhand?
Może być bardzo dobrym rozwiązaniem, jeżeli chcesz przez większą część zajęć pracować nad konkretnym uderzeniem.
Podczas treningu indywidualnego tenisa można dostosować:
- tempo piłek,
- kierunek,
- wysokość,
- ustawienie,
- rodzaj ćwiczeń,
- liczbę powtórzeń.
Po zbudowaniu podstaw dobrze jest również wykorzystywać backhand w bardziej zmiennych sytuacjach podczas wymian i gry punktowej.
Backhand na pierwszym treningu
Backhand może pojawić się już podczas pierwszych zajęć.
Nie ma jednak potrzeby natychmiastowego wykonywania dużej liczby technicznych elementów.
Początek może obejmować:
- właściwe przygotowanie,
- ustawienie rakiety,
- proste uderzenie,
- kontrolę kierunku,
- kontakt z piłką.
Jeżeli pierwsze zajęcia są jeszcze przed Tobą, przeczytaj poradnik Pierwszy trening tenisa – jak się przygotować i co zabrać?.
Ile czasu zajmuje nauczenie się backhandu?
Pierwszy podstawowy ruch można poznać stosunkowo szybko.
Znacznie więcej czasu zajmuje osiągnięcie backhandu, który pozostaje stabilny:
- przy szybszych piłkach,
- przy różnych wysokościach,
- podczas ruchu,
- pod presją,
- w meczu.
Dlatego warto patrzeć na rozwój etapami.
Więcej o tempie nauki znajdziesz w poradniku Ile czasu potrzeba, żeby nauczyć się grać w tenisa?.
Backhand – szybka ściąga dla początkującego
Zapamiętaj:
- reaguj wcześnie,
- wykonaj skręt barków,
- przygotuj rakietę zanim piłka znajdzie się obok Ciebie,
- ustaw się nogami,
- pozostaw miejsce na uderzenie,
- kontaktuj piłkę przed ciałem,
- nie graj wyłącznie rękami,
- wykonaj pełne zakończenie,
- po uderzeniu wróć do pozycji,
- najpierw buduj regularność, a później tempo.
Backhand jednoręczny czy oburęczny – podsumowanie
Nie istnieje jeden wariant backhandu odpowiedni dla każdego zawodnika.
Backhand oburęczny często daje początkującemu większe poczucie stabilności i kontroli.
Backhand jednoręczny daje większy zasięg i swobodę, ale może wymagać dokładniejszego ustawienia i timingu.
Najważniejsze jest jednak nie to, czy trzymasz rakietę jedną czy dwiema rękami.
Znacznie ważniejsze są:
przygotowanie → ustawienie → punkt kontaktu → płynny ruch → powrót.
Jeżeli dopiero rozpoczynasz naukę, sprawdź lekcje tenisa dla początkujących.
Jeżeli chcesz sprawdzić, który wariant backhandu będzie dla Ciebie bardziej naturalny albo popracować nad techniką, możesz rozpocząć od treningu próbnego tenisa w ATMR.